Đột quỵ là nguyên nhân gây tử vong đứng hàng thứ ba sau bệnh lý tim mạch và ung thư và là nguyên nhân phổ biến nhất gây tàn phế vĩnh viễn ở trên toàn thế giới.
Đột quỵ bao gồm
- Đột quỵ thiếu máu não: Chiếm khoảng 80-85% các trường hợp. Xảy ra khi cục máu đông làm tắc nghẽn mạch máu não.
- Đột quỵ xuất huyết não: Chiếm khoảng 15-20%. Xảy ra khi mạch máu trong não bị vỡ và gây chảy máu vào mô não hoặc khoang xung quanh.
Nguyên nhân:
- Tăng huyết áp là yếu tố nguy cơ hàng đầu
- Tăng Cholesterol
- Rối loạn chuyển hóa đường hoặc đái tháo đường
- Hút thuốc lá
- Ngưng thở khi ngủ
- Rung nhĩ
Dấu hiệu nhận biết: Đột quỵ xảy ra nhanh và thường không có cảnh báo trước, nhưng có thể nhận biết qua các dấu hiệu điển hình
BE FAST là cụm từ bao gồm 6 chữ cái, mỗi chữ mô tả một dấu hiệu nhận biết sớm đột quỵ:
- B (BALANCE): Diễn tả triệu chứng khi bệnh nhân đột ngột mất thăng bằng, chóng mặt, đau đầu dữ dội và mất khả năng phối hợp vận động.
- E (EYESIGHT): Thể hiện việc bệnh nhân bị mờ mắt (giảm thị lực) hoặc mất hoàn toàn thị lực của 1 hoặc cả 2 mắt.
- F (FACE): Miêu tả sự biến đổi của khuôn mặt, bệnh nhân có thể bị liệt, méo miệng, nhân trung (đoạn nối giữa điểm dưới mũi đến môi trên) bị lệch, thể hiện rõ nhất khi bệnh nhân cười mở miệng lớn.
- A (ARM): Bệnh nhân cử động khó hoặc không thể cử động tay chân, tê liệt 1 bên cơ thể. Cách xác nhận nhanh chóng nhất là yêu cầu bệnh nhân giơ 2 tay lên và giữ lại cùng 1 lúc.
- S (SPEECH): Bệnh nhân khó nói, phát âm không rõ, nói dính chữ, nói ngọng bất thường. Bạn có thể kiểm tra bằng cách yêu cầu người nghi ngờ bị đột quỵ lặp lại một câu đơn giản bạn vừa nói.
- T (TIME): Khi xuất hiện đột ngột các triệu chứng trên hãy nhanh chóng gọi 115 hoặc đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế gần nhất để được cấp cứu kịp thời.
Đột quỵ là cấp cứu y khoa khẩn cấp. Càng được điều trị sớm, khả năng phục hồi càng cao.
- Với đột quỵ thiếu máu não, thuốc tiêu sợi huyết (rTPA) có thể giúp tái thông mạch máu nếu được dùng trong 3–4,5 giờ đầu.
- Với đột quỵ xuất huyết, cần kiểm soát huyết áp, phẫu thuật hoặc can thiệp mạch tùy trường hợp.
Sau giai đoạn cấp tính, phục hồi chức năng (vận động, ngôn ngữ, tâm lý) rất quan trọng để cải thiện chất lượng cuộc sống.
Hiện nay Bệnh viện Đa khoa Bình Thuận được trang bị hệ thống máy móc hiện đại giúp chẩn đoán nhanh như máy CT scan, MRI não tốc độ cao, máy theo dõi huyết áp, điện tim, SpO2, gường hồi sức chuyên dụng, bơm tiêm điện, máy truyền dịch kiểm soát tốc độc chính xác… Điều trị đột quỵ cấp tính bằng phương pháp sử dụng thuốc tiêu sợi huyết (Alteplase- rTPA) trong giờ vàng để tái thông mạch máu
Bệnh viện Đa khoa Bình Thuận đã có đơn vị đột quỵ thuộc khoa Hồi sức tích cực- chống độc nhằm tiếp nhận, chẩn đoán, điều trị và phục hồi sớm cho bệnh nhân đột quỵ não. Theo thống kê cho thấy có khoảng 60-70% bệnh nhân được điều trị trong “giờ vàng” bằng thuốc tiêu sợi huyết phục hồi đáng kể vận động và ngôn ngữ, giảm tỷ lệ tàn phế và tử vong so với bệnh nhân không sử dụng thuốc
“Mỗi phút trôi qua là hàng triệu tế bào não mất đi – hãy hành động nhanh khi có dấu hiệu đột quỵ.”
Chia sẻ bài viết này