CẢNH BÁO VÀ QUY TRÌNH ỨNG PHÓ VỚI BỆNH DO VI RÚT NIPAH
TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA BÌNH THUẬN
Thực hiện Quyết định số 493/QĐ-BYT của Bộ Y tế và Công văn số 428/BVBT-KHTH của Bệnh viện Đa khoa Bình Thuận về việc triển khai hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh do vi rút Nipah, Khoa Kiểm soát nhiễm khuẩn thông báo các nội dung trọng tâm nhằm chủ động ứng phó với dịch bệnh nguy hiểm này.
1. Vi rút Nipah - Mối đe dọa sức khỏe cộng đồng nhóm A
Bệnh do vi rút Nipah (NiV) là bệnh truyền nhiễm cấp tính lây truyền từ động vật sang người, từ người sang người được xếp vào bệnh truyền nhiễm nhóm A có tiềm năng gây đại dịch và nằm trong danh sách ưu tiên của Tổ chức y tế thế giới (WHO).
Đặc điểm nguy hiểm: Tỷ lệ tử vong rất cao, dao động từ 40% đến 75%
Tình hình dịch tễ: Gần đây đã ghi nhận các ổ dịch mới tại Ấn Độ và Bangladesh
Nguồn lây và đường truyền:
● Vật chủ tự nhiên là dơi ăn quả
● Vi rút lây sang người qua tiếp xúc trực tiếp với động vật nhiễm bệnh (dơi, lợn, ngựa, dê, cừu, chó…) hoặc chất tiết của chúng (nước bọt, nước tiểu) hoặc tiêu thụ thực phẩm nhiễm chất bài tiết của dơi (nhựa cây chà là, trái cây…)
● Vi rút lây truyền từ người sang người: Qua dịch tiết hô hấp, nước tiểu hoặc chất nôn thông qua các giọt bắn khi người bệnh ho hoặc hắt hơi
2. Nhận biết dấu hiệu lâm sàng
Nhân viên y tế cần đặc biệt lưu ý các triệu chứng khởi phát và toàn phát sau:
● Thời gian ủ bệnh: Từ 3 - 14 ngày (có thể lên đến 45 ngày)
● Khởi phát: Sốt cao đột ngột, đau đầu, đau mỏi cơ, đau họng, nôn mửa
● Toàn phát:
- Biểu hiện thần kinh: Chóng mặt, lơ mơ, lú lẫn, co giật, có thể hôn mê sâu trong vòng 24-48 giờ
- Biểu hiện hô hấp: Ho, khó thở, suy hô hấp tiến triển nhanh
3. Quy trình ứng phó tại Bệnh viện Đa khoa Bình Thuận
Bước 1: Sàng lọc yếu tố dịch tễ
Thực hiện sàng lọc 100% người đi/đến/về từ vùng có yếu tố dịch (Bangladesh, Ấn Độ, Singapore, Philippines và Malaysia) tại khoa Khám, khoa Hồi sức cấp cứu và các khoa lâm sàng
Bước 2: Cách ly và Kiểm soát nhiễm khuẩn
Nhập viện và cách ly ngay lập tức: Các ca bệnh nghi ngờ hoặc xác định phải được cách ly tại chỗ, sau đó chuyển về khoa Truyền nhiễm để điều trị chuyên biệt
Phòng ngừa chuẩn: Áp dụng nghiêm ngặt các biện pháp phòng ngừa lây truyền qua đường tiếp xúc và giọt bắn
Trang phục bảo hộ: Sử dụng đồ phòng hộ kháng thấm, khẩu trang y tế kèm mạng che mặt; đặc biệt sử dụng khẩu trang N95 khi thực hiện các thủ thuật tạo khí dung
Bước 3: Điều trị và Hội chẩn
Do chưa có thuốc điều trị đặc hiệu và vắc-xin phòng bệnh, việc điều trị chủ yếu là hỗ trợ tích cực và điều trị triệu chứng (hạ sốt bằng Paracetamol, chống co giật, hỗ trợ hô hấp...)
Hội chẩn với các bệnh viện tuyến trên
Bước 4: Phối hợp chặt chẽ với phòng Kế hoạch tổng hợp và khoa Kiểm soát nhiễm khuẩn.
Người viết bài: Chuyên khoa I Điều dưỡng Đào Thị Hồng Phúc - Khoa Kiểm soát nhiễm khuẩn